नकद आरक्षित अनुपात में 25 बेसिस पॉइंट यानी 0.25% की पहली कटौती शनिवार से लागू हुई

एमपीसी बैठक में आरबीआई ने कुल 100 बेसिस पॉइंट यानी 1% सीआरआर कटौती का किया था ऐलान
नकद आरक्षित अनुपात में 25 बेसिस पॉइंट यानी 0.25% की पहली कटौती शनिवार से लागू हुई

मुंबई। भारतीय रिजर्व बैंक (आरबीाई) द्वारा नकद आरक्षित अनुपात (सीआरआर) में 25 बेसिस पॉइंट यानी 0.25% की पहली कटौती शनिवार से लागू हो गई है। इस कदम से अनुमान है कि बैंकिंग सिस्टम में लगभग 60,000 से 70,000 करोड़ रुपए तक की अतिरिक्त लिक्विडिटी का प्रवाह होगा। बाजार विशेषज्ञों का मानना है कि यह निर्णय ऐसे समय पर लिया गया है जब त्योहारी सीजन और वित्तीय वर्ष के आखिरी महीनों, यानी दिसंबर से मार्च के बीच, नकदी की मांग बढ़ जाती है और तरलता पर दबाव आता है। इस कटौती के चलते आरबीआई को अन्य मौद्रिक साधनों को प्रभावित किए बिना तरलता का बेहतर प्रबंधन करने में मदद मिलेगी और ब्याज दरों को स्थिर रखने में सहूलियत रहेगी। बीते एक माह में औसत तरलता अधिशेष करीब 2.75 लाख करोड़ रुपए रही है और गुरुवार तक यह बढ़कर 2.87 लाख करोड़ रुपए हो गई।

ये भी पढ़ें: डोनाल्ड ट्रंप की नई फेड चेयर शॉर्टलिस्ट में केविन हैसेट, पूर्व गवर्नर केविन वार्श और मौजूदा गवर्नर क्रिस्टोफर वॉलर के नाम

चार बार में लागू की जाएगी यह कटौती

आरबीआई जून से ही वेरिएबल रेट रिवर्स रेपो (वीआरआरआर) नीलामी के जरिए अतिरिक्त तरलता को अवशोषित कर रहा था और 27 जून से अब तक लगभग 20.37 लाख करोड़ रुपए सिस्टम से निकाले जा चुके हैं। यह कदम इसलिए जरूरी था, ताकि बैंकिंग सिस्टम में अत्यधिक नकदी का संचय न हो और वित्तीय स्थिरता बनी रहे। जून में मौद्रिक नीति समिति (एमपीसी) की बैठक में आरबीआई ने कुल 100 बेसिस पॉइंट यानी 1% की सीआरआर कटौती का ऐलान किया था। यह कटौती चरणबद्ध तरीके से चार बार में लागू की जाएगी। जब यह पूरी तरह लागू हो जाएगी, तब तक बैंकिंग सिस्टम में लगभग 2.5 लाख करोड़ रुपए की प्राथमिक तरलता का प्रवाह हो चुका होगा। आरबीआई गवर्नर संजय मल्होत्रा ने इस दौरान कहा था कि 3% सीआरआर का स्तर आरामदायक माना जाता है।

αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑç αñ«αñ╛αñ░αÑìαñ£αñ┐αñ¿ αñ«αÑçαñé αñ╕αÑüαñºαñ╛αñ░ αñòαÑÇ αñ╕αñéαñ¡αñ╛αñ╡αñ¿αñ╛

αñçαñ╕ αñòαñªαñ« αñòαñ╛ αñëαñªαÑìαñªαÑçαñ╢αÑìαñ» αñòαÑçαñ╡αñ▓ αñàαññαñ┐αñ░αñ┐αñòαÑìαññ αññαñ░αñ▓αññαñ╛ αñëαñ¬αñ▓αñ¼αÑìαñº αñòαñ░αñ╛αñ¿αñ╛ αñ╣αÑÇ αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñ╣αÑê, αñ¼αñ▓αÑìαñòαñ┐ αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑÇ αñ▓αñ╛αñùαññ αñòαÑï αñÿαñƒαñ╛αñ¿αñ╛ αñöαñ░ αñëαñ¿αñòαÑç αñ«αñ╛αñ░αÑìαñ£αñ┐αñ¿ αñòαÑï αñ¼αÑçαñ╣αññαñ░ αñ¼αñ¿αñ╛αñ¿αñ╛ αñ¡αÑÇ αñ╣αÑêαÑñ αñåαñ░αñ¼αÑÇαñåαñê αñòαñ╛ αñàαñ¿αÑüαñ«αñ╛αñ¿ αñ╣αÑê αñòαñ┐ αñçαñ╕αñ╕αÑç αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑç αñ«αñ╛αñ░αÑìαñ£αñ┐αñ¿ αñ«αÑçαñé αñ▓αñùαñ¡αñù 7 αñ¼αÑçαñ╕αñ┐αñ╕ αñ¬αÑëαñçαñéαñƒ αññαñò αñ╕αÑüαñºαñ╛αñ░ αñ╣αÑïαñùαñ╛αÑñ αñçαñ╕ αñ¼αñóαñ╝αÑÇ αññαñ░αñ▓αññαñ╛ αñòαÑç αñòαñ╛αñ░αñú αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑÇ αñ£αñ«αñ╛ αñªαñ░αÑïαñé αñ«αÑçαñé αñòαñ┐αñ╕αÑÇ αññαñ░αñ╣ αñòαÑç αñ¼αñªαñ▓αñ╛αñ╡ αñòαÑÇ αñ╕αñéαñ¡αñ╛αñ╡αñ¿αñ╛ αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñ╣αÑê αñòαÑìαñ»αÑïαñéαñòαñ┐ αñ¼αñ╛αñ£αñ╛αñ░ αñ«αÑçαñé αñ¬αñ╣αñ▓αÑç αñ╕αÑç αñ╣αÑÇ αñçαñ╕ αñàαññαñ┐αñ░αñ┐αñòαÑìαññ αñ¿αñòαñªαÑÇ αñ¬αÑìαñ░αñ╡αñ╛αñ╣ αñòαÑï αñºαÑìαñ»αñ╛αñ¿ αñ«αÑçαñé αñ░αñûαñòαñ░ αñ¼αÑìαñ»αñ╛αñ£ αñªαñ░αÑïαñé αñòαÑï αñ╕αñ«αñ╛αñ»αÑïαñ£αñ┐αññ αñòαñ┐αñ»αñ╛ αñ£αñ╛ αñÜαÑüαñòαñ╛ αñ╣αÑêαÑñ αñåαñ░αñ¼αÑÇαñåαñê αñòαÑç αñ╣αñ╛αñ▓αñ┐αñ»αñ╛ αñåαñéαñòαñíαñ╝αÑïαñé αñòαÑç αñàαñ¿αÑüαñ╕αñ╛αñ░, αñ£αÑüαñ▓αñ╛αñê αñ«αÑçαñé αñàαñ¿αÑüαñ╕αÑéαñÜαñ┐αññ αñ╡αñ╛αñúαñ┐αñ£αÑìαñ»αñ┐αñò αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑÇ αññαñ╛αñ£αñ╛ αñ░αÑüαñ¬αñÅ αñòαÑÇ αñ╕αñ╛αñ╡αñºαñ┐ αñ£αñ«αñ╛ αñªαñ░ αñòαñ╛ αñ¡αñ╛αñ░αñ┐αññ αñöαñ╕αññ 5.75% αñ╕αÑç αñÿαñƒαñòαñ░ 5.61% αñ╣αÑï αñùαñ»αñ╛αÑñ αñçαñ╕αñòαñ╛ αñ«αññαñ▓αñ¼ αñ╣αÑê αñòαñ┐ αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñ¿αÑç αñ¬αñ╣αñ▓αÑç αñ╣αÑÇ αñ£αñ«αñ╛ αñªαñ░αÑïαñé αñ«αÑçαñé αñòαñ«αÑÇ αñòαñ░ αñªαÑÇ αñ╣αÑêαÑñ αñçαñ╕αñ«αÑçαñé αñöαñ░ αñùαñ┐αñ░αñ╛αñ╡αñƒ αñòαÑÇ αñ╕αñéαñ¡αñ╛αñ╡αñ¿αñ╛ αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñªαñ┐αñûαññαÑÇαÑñ αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑç αñ¼αÑÇαñÜ αñÜαñ░αÑìαñÜαñ╛ αñÜαñ▓ αñ░αñ╣αÑÇ αñ╣αÑê αñòαñ┐ αñçαñ╕ αñàαññαñ┐αñ░αñ┐αñòαÑìαññ αñ¿αñòαñªαÑÇ αñòαÑï αñòαñ╣αñ╛αñé αñ¿αñ┐αñ╡αÑçαñ╢ αñòαñ┐αñ»αñ╛ αñ£αñ╛αñÅαÑñ

ये भी पढ़ें: उम्मीद से कमजोर रहे अगस्त में रोजगार के आंकड़े, फेड की सितंबर बैठक में एक और रेट कट की संभावना बढ़ी

αññαÑìαñ»αÑïαñ╣αñ╛αñ░αÑÇ αñ╕αÑÇαñ£αñ¿ αñ«αÑçαñé αñ¿αñòαñªαÑÇ αñ«αñ╛αñéαñù αñ╣αÑïαñùαÑÇ αñ¬αÑéαñ░αÑÇ 

αñÅαñò αñ¿αñ┐αñ£αÑÇ αñ¼αÑêαñéαñò αñòαÑç αñƒαÑìαñ░αÑçαñ£αñ░αÑÇ αñ╣αÑçαñí αñòαÑç αñàαñ¿αÑüαñ╕αñ╛αñ░, αñàαñ¡αÑÇ αñ»αñ╣ αññαñ» αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñ╣αÑüαñå αñ╣αÑê αñòαñ┐ αñàαññαñ┐αñ░αñ┐αñòαÑìαññ αñºαñ¿ αñòαÑï αñòαñ┐αñ╕ αñòαÑìαñ╖αÑçαññαÑìαñ░ αñ«αÑçαñé αñ▓αñùαñ╛αñ»αñ╛ αñ£αñ╛αñÅαñùαñ╛αÑñ αñ»αñ╣ αñ¿αñ┐αñ░αÑìαñúαñ» αñçαñ╕ αñ¼αñ╛αññ αñ¬αñ░ αñ¿αñ┐αñ░αÑìαñ¡αñ░ αñòαñ░αÑçαñùαñ╛ αñòαñ┐ αñëαñ╕ αñ╕αñ«αñ» αñ╕αñ┐αñ╕αÑìαñƒαñ« αñ«αÑçαñé αññαñ░αñ▓αññαñ╛ αñòαñ┐αññαñ¿αÑÇ αñ╣αÑê αñöαñ░ αñòαÑîαñ¿ αñ╕αÑç αñ¿αñ┐αñ╡αÑçαñ╢ αñ╕αñ╛αñºαñ¿ αñ¼αÑçαñ╣αññαñ░ αñ░αñ┐αñƒαñ░αÑìαñ¿ αñªαÑç αñ░αñ╣αÑç αñ╣αÑêαñéαÑñ αñòαÑüαñ▓ αñ«αñ┐αñ▓αñ╛αñòαñ░, αñ╕αÑÇαñåαñ░αñåαñ░ αñ«αÑçαñé αñòαÑÇ αñùαñê αñ»αñ╣ αñ¬αñ╣αñ▓αÑÇ αñòαñƒαÑîαññαÑÇ αññαÑìαñ»αÑïαñ╣αñ╛αñ░αÑÇ αñ╕αÑÇαñ£αñ¿ αñöαñ░ αñ╡αñ┐αññαÑìαññαÑÇαñ» αñ╡αñ░αÑìαñ╖ αñòαÑç αñàαñéαññαñ┐αñ« αñ«αñ╣αÑÇαñ¿αÑïαñé αñ«αÑçαñé αñ¿αñòαñªαÑÇ αñòαÑÇ αñ«αñ╛αñéαñù αñòαÑï αñ¬αÑéαñ░αñ╛ αñòαñ░αñ¿αÑç αñ«αÑçαñé αñàαñ╣αñ« αñ¡αÑéαñ«αñ┐αñòαñ╛ αñ¿αñ┐αñ¡αñ╛αñÅαñùαÑÇαÑñ αñçαñ╕αñ╕αÑç αñ¿ αñòαÑçαñ╡αñ▓ αñ¼αÑêαñéαñòαñ┐αñéαñù αñ╕αñ┐αñ╕αÑìαñƒαñ« αñ«αÑçαñé αñ¬αñ░αÑìαñ»αñ╛αñ¬αÑìαññ αññαñ░αñ▓αññαñ╛ αñ¼αñ¿αÑÇ αñ░αñ╣αÑçαñùαÑÇ αñ¼αñ▓αÑìαñòαñ┐ αñ¼αÑêαñéαñòαÑïαñé αñòαÑï αñàαñ¬αñ¿αÑÇ αñ╕αñéαñÜαñ╛αñ▓αñ¿ αñ▓αñ╛αñùαññ αñÿαñƒαñ╛αñ¿αÑç αñöαñ░ αñ▓αñ╛αñ¡αñ¬αÑìαñ░αñªαññαñ╛ αñ¼αñóαñ╝αñ╛αñ¿αÑç αñòαñ╛ αñàαñ╡αñ╕αñ░ αñ«αñ┐αñ▓αÑçαñùαñ╛αÑñ αñ»αñ╣ αñòαñªαñ« αñ╡αñ┐αññαÑìαññαÑÇαñ» αñ¼αñ╛αñ£αñ╛αñ░αÑïαñé αñòαÑï αñ╕αÑìαñÑαñ┐αñ░ αñ░αñûαñ¿αÑç, αñ¼αÑìαñ»αñ╛αñ£ αñªαñ░αÑïαñé αñòαÑï αñ¿αñ┐αñ»αñéαññαÑìαñ░αñ┐αññ αñòαñ░αñ¿αÑç αñöαñ░ αñåαñ░αÑìαñÑαñ┐αñò αñùαññαñ┐αñ╡αñ┐αñºαñ┐αñ»αÑïαñé αñòαÑï αñ¬αÑìαñ░αÑïαññαÑìαñ╕αñ╛αñ╣αñ┐αññ αñòαñ░αñ¿αÑç αñòαÑÇ αñªαñ┐αñ╢αñ╛ αñ«αÑçαñé αñÅαñò αñ¼αñíαñ╝αñ╛ αñöαñ░ αñ╕αñòαñ╛αñ░αñ╛αññαÑìαñ«αñò αñòαñªαñ« αñ«αñ╛αñ¿αñ╛ αñ£αñ╛ αñ░αñ╣αñ╛ αñ╣αÑêαÑñ

Aniruddh Singh
By Aniruddh Singh

अनिरुद्ध प्रताप सिंह। नवंबर 2024 से पीपु...

Latest Posts