एसी-टीवी, बाइक, सिलाई मशीन समेत खाने-पीने के सामान होंगे सस्ते, 22 से लागू होंगी जीएसटी की नई दरें

देश की अप्रत्यक्ष कर प्रणाली में अहम बदलावों को 56वीं जीएसटी काउंसिल बैठक ने दी मंजूरी  
एसी-टीवी, बाइक, सिलाई मशीन समेत खाने-पीने के सामान होंगे सस्ते, 22 से लागू होंगी जीएसटी की नई दरें

αñ¿αñê αñªαñ┐αñ▓αÑìαñ▓αÑÇαÑñ αñ╡αñ┐αññαÑìαññ αñ«αñéαññαÑìαñ░αÑÇ αñ¿αñ┐αñ░αÑìαñ«αñ▓αñ╛ αñ╕αÑÇαññαñ╛αñ░αñ«αñú αñòαÑÇ αñàαñºαÑìαñ»αñòαÑìαñ╖αññαñ╛ αñ«αÑçαñé αñ╣αÑüαñê 56αñ╡αÑÇαñé αñ£αÑÇαñÅαñ╕αñƒαÑÇ αñòαñ╛αñëαñéαñ╕αñ┐αñ▓ αñòαÑÇ αñ¼αÑêαñáαñò αñ«αÑçαñé αñòαÑçαñéαñªαÑìαñ░ αñ╕αñ░αñòαñ╛αñ░  αñòαÑç αñàαñ¬αÑìαñ░αññαÑìαñ»αñòαÑìαñ╖ αñòαñ░ αñ¬αÑìαñ░αñúαñ╛αñ▓αÑÇ αñ«αÑçαñé αñ¼αñªαñ▓αñ╛αñ╡αÑïαñé αñòαÑï αñ«αñéαñ£αÑéαñ░αÑÇ αñªαÑç αñªαÑÇ αñùαñê αñ╣αÑêαÑñ αñàαñ¼ αñ£αÑÇαñÅαñ╕αñƒαÑÇ αñ╕αñéαñùαÑìαñ░αñ╣ αñÜαñ╛αñ░ αñ╕αÑìαñ▓αÑêαñ¼ αñòαÑÇ αñ£αñùαñ╣ αñªαÑï αñ╕αÑìαñ▓αÑêαñ¼ αñ«αÑçαñé αñòαñ┐αñ»αñ╛ αñ£αñ╛αñÅαñùαñ╛αÑñ 22 αñ╕αñ┐αññαñéαñ¼αñ░ αñ╕αÑç αñ▓αñ╛αñùαÑé αñ╣αÑïαñ¿αÑç αñ╡αñ╛αñ▓αÑç αñçαñ¿ αñ¼αñªαñ▓αñ╛αñ╡αÑïαñé αñòαñ╛ αñ╕αÑÇαñºαñ╛ αñàαñ╕αñ░ αñåαñ« αñ▓αÑïαñùαÑïαñé αñòαÑÇ αñ£αÑçαñ¼ αñ¬αñ░ αñ¬αÑ£αÑçαñùαñ╛αÑñ αñ¿αñê αñ╡αÑìαñ»αñ╡αñ╕αÑìαñÑαñ╛ αñ«αÑçαñé αñ«αÑçαñ░αñ┐αñƒ αñùαÑüαñíαÑìαñ╕ αñ»αñ╛αñ¿αÑÇ αñ£αñ░αÑéαñ░αÑÇ αñ╡αñ╕αÑìαññαÑüαñôαñé αñòαÑï 5% αñƒαÑêαñòαÑìαñ╕ αñ╕αÑìαñ▓αÑêαñ¼ αñòαÑç αñªαñ╛αñ»αñ░αÑç αñ«αÑçαñé αñ▓αñ╛αñ»αñ╛ αñùαñ»αñ╛ αñ╣αÑê, αñ£αñ¼αñòαñ┐ αñàαñºαñ┐αñòαñ╛αñéαñ╢ αñàαñ¿αÑìαñ» αñ╡αñ╕αÑìαññαÑüαñôαñé αñöαñ░ αñ╕αÑçαñ╡αñ╛αñôαñé αñ¬αñ░ 18% αñòαÑÇ αñ«αñ╛αñ¿αñò αñƒαÑêαñòαÑìαñ╕ αñªαñ░ αñ▓αñ╛αñùαÑé αñ╣αÑïαñùαÑÇαÑñ αñ¬αñ╛αñ¿ αñ«αñ╕αñ╛αñ▓αñ╛, αñùαÑüαñƒαñûαñ╛, αñ╕αñ┐αñùαñ░αÑçαñƒ, αñ£αñ░αÑìαñªαñ╛, αñ¼αñ┐αñ¿αñ╛ αñ¬αÑìαñ░αÑïαñ╕αÑçαñ╕ αñòαñ┐αñ»αñ╛ αññαñéαñ¼αñ╛αñòαÑé, αñ¼αÑÇαÑ£αÑÇ αñ£αÑêαñ╕αÑç αññαñéαñ¼αñ╛αñòαÑé αñöαñ░ αñ«αñ╣αñéαñùαÑç αñ╡αñ╛αñ╣αñ¿αÑïαñé αñ¬αñ░ αñ╡αñ░αÑìαññαñ«αñ╛αñ¿ αñ£αÑÇαñÅαñ╕αñƒαÑÇ αñªαñ░αÑçαñé αñöαñ░ αñòαÑìαñ╖αññαñ┐αñ¬αÑéαñ░αÑìαññαñ┐ αñ╕αÑçαñ╕ αñ»αñÑαñ╛αñ╡αññ αñ░αñ╣αÑçαñùαÑÇαÑñ αñçαñ¿ αñ╡αñ╕αÑìαññαÑüαñôαñé αñ¬αñ░ αññαñ¼ αññαñò αñòαÑïαñê αñ¼αñªαñ▓αñ╛αñ╡ αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñòαñ┐αñ»αñ╛ αñ£αñ╛αñÅαñùαñ╛ αñ£αñ¼ αññαñò αñòαñ┐ αñòαÑìαñ╖αññαñ┐αñ¬αÑéαñ░αÑìαññαñ┐ αñ╕αÑçαñ╕ αñûαñ╛αññαÑç αñòαÑç αñàαñéαññαñ░αÑìαñùαññ αñ¼αñòαñ╛αñ»αñ╛ αñïαñú αñöαñ░ αñ¼αÑìαñ»αñ╛αñ£ αñòαñ╛ αñ¬αÑéαñ░αñ╛ αñ¡αÑüαñùαññαñ╛αñ¿ αñ¿αñ╣αÑÇαñé αñ╣αÑï αñ£αñ╛αññαñ╛αÑñ αñ▓αñéαñ¼αÑç αñ╕αñ«αñ» αñ╕αÑç αñ¬αÑìαñ░αññαÑÇαñòαÑìαñ╖αñ┐αññ αñ£αÑÇαñÅαñ╕αñƒαÑÇ 2.0 αñòαÑÇ αñ»αñ╣ αñ╡αÑìαñ»αñ╡αñ╕αÑìαñÑαñ╛ 22 αñ╕αñ┐αññαñéαñ¼αñ░ αñ╕αÑç αñ▓αñ╛αñùαÑé αñòαÑÇ αñ£αñ╛αñÅαñùαÑÇαÑñ

बदलाव के बाद सस्ती हो जाएंगी ये चीजें

-यूएचटी दूध पर अब जीएसटी पूरी तरह खत्म कर दिया गया है, जो पहले 5% था।
-αñòαñéαñíαÑçαñéαñ╕αÑìαñí αñ«αñ┐αñ▓αÑìαñò, αñ¼αñƒαñ░, αñÿαÑÇ, αñ¬αñ¿αÑÇαñ░ αñöαñ░ αñÜαÑÇαñ£ 12% αñ╕αÑç αñÿαñƒαñ╛αñòαñ░ 5% αñöαñ░ αñòαÑüαñ¢ αñ«αñ╛αñ«αñ▓αÑïαñé αñ«αÑçαñé αñ╢αÑéαñ¿αÑìαñ» αñòαñ┐αñ»αñ╛αÑñ  
-माल्ट, स्टार्च, पास्ता, कॉर्नफ्लेक्स, बिस्किट, चॉकलेट और कोको उत्पादों पर टैक्स घटाकर 5% किया।
-बादाम, पिस्ता, हेजलनट, काजू और खजूर पर टैक्स 12% से घटाकर 5% कर दिया गया।
-रिफाइंड शुगर, शुगर सिरप, टॉफी और कैंडी जैसे कन्फेक्शनरी उत्पादों को 5% स्लैब में लाया गया।
-वेजिटेबल ऑयल, एनिमल फैट, खाने योग्य स्प्रेड, सॉसेज, मांस-फिश प्रोडक्ट्स और माल्ट एक्सट्रैक्ट वाले पैकेज्ड फूड पर टैक्स की दर 5% रहेगी।
-नमकीन, भुजिया, मिक्सचर और चबेना पर जीएसटी 18% से घटाकर 5% कर दी गई है।
-मिनरल वाटर और एरेटेड वाटर जिनमें शुगर या फ्लेवर नहीं है, उन पर टैक्स 18% से घटाकर 5% की गई।

कृषि और उर्वरकों पर लागू होगी यह नई दर

-उर्वरकों पर जीएसटी 12% और 18% से घटाकर 5% कर दिया गया।
-बीज और फसल पोषक तत्वों जैसे कृषि इनपुट्स को 12% से घटाकर 5% किया गया।

स्वास्थ्य और शिक्षा

-जीवनरक्षक दवाओं, स्वास्थ्य उत्पादों और कुछ चिकित्सा उपकरणों पर टैक्स घटाकर 5% या शून्य किया गया।
-शिक्षा सेवाओं और किताबों, लर्निंग एड्स पर जीएसटी की नई दर घटाकर 0% या 5% की गई है।

उपभोक्ता वस्तुएं

-इलेक्ट्रॉनिक्स में कुछ एंट्री-लेवल उपकरणों को 28% से घटाकर 18% स्लैब में लाया गया।
-फुटवियर और टेक्सटाइल्स पर टैक्स 12% से घटाकर 5% कर दिया गया।
-पेपर सेक्टर में कुछ ग्रेड्स पर जीएसटी 12% से घटाकर शून्य कर दिया गया।
-हेयर आॅयल, शैम्पू, टूथपेस्ट और डेंटल फ्लॉस पर टैक्स 18% से घटाकर 5% कर दिया गया।

अन्य सेक्टरों में किए गए ये बदलाव

-नवीकरणीय ऊर्जा उपकरणों पर टैक्स 12% से घटाकर 5% कर दिया गया।
-कंस्ट्रक्शन में इस्तेमाल होने वाले प्रमुख कच्चे माल पर टैक्स 12% से घटाकर 5% किया गया।
-खेल सामग्री और खिलौनों पर जीएसटी 12% से घटाकर 5% कर दिया गया।
-चमड़ा, लकड़ी और हैंडीक्राफ्ट उत्पादों को 5% स्लैब में लाया गया।

(इन बदलावों से किराने का सामान, उर्वरक, कपड़े, जूते, नवीकरणीय ऊर्जा उपकरण और कई अन्य रोजमर्रा के उत्पाद सस्ते हो जाएंगे, जिससे आम घरों और छोटे व्यवसायों को राहत मिलेगी।)

αñÅαñ░αÑçαñƒαÑçαñí αñ╡αñ╛αñƒαñ░ αñòαñ╛ αñƒαÑêαñòαÑìαñ╕ 28% αñ╕αÑç 40% αñòαñ┐αñ»αñ╛ αñùαñ»αñ╛ 

-सिन और लक्जरी वस्तुओं के लिए 40% टैक्स स्लैब जारी रहेगा।
-इसमें सिगरेट, प्रीमियम शराब और लग्जरी कारें शामिल हैं।
-राष्ट्रपति सचिवालय द्वारा आयातित आर्मर्ड लग्जरी सेडान को विशेष मामलों में छूट दी जाएगी।
-αñàαñ¼ αñçαñ¿ αñëαññαÑìαñ¬αñ╛αñªαÑïαñé αñòαñ╛ αñ«αÑéαñ▓αÑìαñ»αñ╛αñéαñòαñ¿ αñƒαÑìαñ░αñ╛αñéαñ£αÑêαñòαÑìαñ╢αñ¿ αñ╡αÑêαñ▓αÑìαñ»αÑé αñòαÑç αñ¼αñ£αñ╛αñ» αñ░αñ┐αñƒαÑçαñ▓ αñ╕αÑçαñ▓ αñ¬αÑìαñ░αñ╛αñçαñ╕ αñòαÑç αñåαñºαñ╛αñ░ αñ¬αñ░ αñ╣αÑïαñùαñ╛αÑñ  
-सभी मीठे और फ्लेवर वाले एरेटेड वाटर का टैक्स 28% से बढ़ाकर 40% कर दिया गया है।

ऊर्जा और ईंधन पर अब ज्यादा कर

-ऊर्जा और ईंधन पर वसूला जाएगा 18% कर, इससे कोयला-आधारित उद्योगों की लागत बढ़ेगी।
-कुछ रेस्टोरेंट जो स्पेसिफाइड प्रिमाइसेजह्व में चलते हैं, अब 18% जीएसटी के साथ आईटीसी का विकल्प नहीं चुन पाएंगे।
-लॉटरी और इंटरमीडियरी सेवाओं के नियमों को फिर से परिभाषित किया गया है, इन पर टैक्स का बोझ अधिक रहेगा।
 

Aniruddh Singh
By Aniruddh Singh

अनिरुद्ध प्रताप सिंह। नवंबर 2024 से पीपु...

Latest Posts